recepto·punkt

receptopunkt / Porady / Jak boli nerka i co może to oznaczać

Jak boli nerka i co może to oznaczać

Ból nerek czujesz z tyłu, tuż pod dolnymi żebrami, po jednej lub obu stronach kręgosłupa, często z promieniowaniem do boku, podbrzusza lub pachwiny. Najczęściej wywołuje go kamica nerkowa albo zakażenie nerki, rzadziej inne choroby. Ból z gorączką i dreszczami, kolka z gorączką albo brak oddawania moczu wymagają pilnej pomocy.

Spis treści
  1. Gdzie boli nerka?
  2. Ból nerek a ból pleców
  3. Kamica nerkowa
  4. Zapalenie nerek i infekcje
  5. Badanie moczu, posiew, USG
  6. Objawy alarmowe

Gdzie boli nerka?

Nerka boli z tyłu, w okolicy lędźwiowej, w miejscu, gdzie dolne żebra stykają się z kręgosłupem. Nerki leżą wyżej, niż wiele osób sądzi, więc ból nerkowy rzadko schodzi do linii paska spodni.

Ból zwykle jest jednostronny, bo choroba częściej dotyczy jednej nerki. Może przechodzić na bok, do przodu brzucha, w dół do podbrzusza i pachwiny, a u mężczyzn do jądra, u kobiet do warg sromowych, co jest typowe dla kamienia w moczowodzie.

Wiele chorób nerek w ogóle nie boli. Przewlekła choroba nerek, nadciśnienie uszkadzające nerki czy część zapaleń kłębuszków przebiegają bez bólu i wychodzą dopiero w badaniach krwi, moczu i pomiarach ciśnienia.

Dlatego osoby z cukrzycą, nadciśnieniem, chorobami serca i z chorobami nerek w rodzinie powinny regularnie, w porozumieniu z lekarzem, sprawdzać kreatyninę i badanie moczu, nawet gdy nic nie boli. Brak bólu nie oznacza, że nerki pracują dobrze.

Ból nerek a ból pleców

Ból nerek zwykle nie zależy od ruchu, a ból pleców tak. To najprostsze kryterium, które pomaga je rozróżnić, choć ostateczną odpowiedź daje badanie.

  • Ból kręgosłupa i mięśni nasila się przy schylaniu, skręcie, dźwiganiu, długim siedzeniu i słabnie po zmianie pozycji.
  • Ból kręgosłupa często siedzi niżej, w dolnej części lędźwi, i może promieniować do pośladka i nogi.
  • Ból nerki nie zmienia się przy ruchu, bywa głęboki lub falowy, a w kolce chory kręci się i nie może znaleźć ulgi w żadnej pozycji.
  • Bólowi nerki często towarzyszą objawy z układu moczowego: pieczenie, częste parcie, krew lub zmętnienie moczu, a także gorączka i dreszcze.

Lekarz może delikatnie opukać okolicę lędźwiową. Wyraźny ból przy opukiwaniu jednej strony przemawia za chorobą nerki.

Kamica nerkowa

Kamica nerkowa to tworzenie się złogów w nerce, które dają ból, gdy przesuwają się do moczowodu i blokują odpływ moczu. Taki ból nazywa się kolką nerkową i należy do najsilniejszych bólów, jakie opisują pacjenci.

Kolka zaczyna się nagle, przychodzi falami, przesuwa się z okolicy lędźwiowej przez bok do pachwiny. Często towarzyszą jej nudności, wymioty, częste parcie na mocz i krew w moczu, widoczna gołym okiem albo dopiero w badaniu.

Sprzyjają jej zbyt mała ilość płynów, dużo soli i białka zwierzęcego w diecie, nadwaga, skłonności rodzinne i niektóre choroby przemiany materii. Małe kamienie często wydalają się samoistnie. Lekarz może zalecić leki przeciwbólowe i rozkurczowe oraz leki rozluźniające moczowód, które ułatwiają przejście złogu. Większe kamienie usuwa urolog, najczęściej kruszeniem falą uderzeniową albo przez endoskop.

Po pierwszym epizodzie kamica często wraca, dlatego lekarz może zlecić badanie składu wydalonego kamienia i badania krwi oraz moczu. Najprostszą profilaktyką jest picie takiej ilości płynów, by mocz był jasny przez cały dzień, ograniczenie soli i umiar w mięsie. Szczegóły diety zależą od rodzaju kamieni, więc ustal je z lekarzem.

Kolka z gorączką lub dreszczami, kolka przy jedynej nerce oraz wymioty, które nie pozwalają pić, to wskazanie do pilnej pomocy na SOR.

Zapalenie nerek i infekcje

Odmiedniczkowe zapalenie nerek to bakteryjne zakażenie nerki, które daje ból w okolicy lędźwiowej z gorączką, dreszczami i złym samopoczuciem. Zwykle rozwija się z nieleczonego lub źle leczonego zapalenia pęcherza.

Często na kilka dni przed bólem nerki pojawia się pieczenie przy oddawaniu moczu, częste parcie i ból w podbrzuszu. Gdy dochodzi wysoka gorączka, nudności, wymioty i ból boku, zakażenie objęło już nerkę.

Odmiedniczkowe zapalenie nerek leczy się antybiotykiem dobranym przez lekarza, najlepiej po pobraniu posiewu moczu. Przy ciężkim przebiegu, w ciąży, u osób z cukrzycą lub obniżoną odpornością konieczne bywa leczenie w szpitalu. To nie jest sytuacja na samodzielne leczenie ani na przeczekanie.

Zapalenia kłębuszków nerkowych zwykle nie bolą. Ich sygnałem są obrzęki powiek i nóg, pieniący się mocz, krwiomocz albo nowe nadciśnienie. Takie objawy też trzeba pokazać lekarzowi.

Niepowikłane zapalenie pęcherza u kobiety, bez gorączki i bólu w okolicy lędźwiowej, często da się ocenić podczas teleporady. Gdy jednak pojawia się ból nerki, gorączka albo objawy u mężczyzny, dziecka czy kobiety w ciąży, potrzebne jest badanie i badania moczu, a nie sama rozmowa.

Badanie moczu, posiew, USG

Podstawą diagnostyki bólu nerek jest badanie ogólne moczu i USG nerek, a przy podejrzeniu zakażenia także posiew moczu. Badania krwi pokazują, jak nerki pracują.

  • Badanie ogólne moczu: wykrywa krew, białko, leukocyty i bakterie.
  • Posiew moczu z antybiogramem: wskazuje bakterię i antybiotyki, na które jest wrażliwa. Mocz najlepiej pobrać rano, ze środkowego strumienia, przed rozpoczęciem antybiotyku.
  • Kreatynina z wyliczonym eGFR, morfologia, CRP: oceniają pracę nerek i stan zapalny.
  • USG nerek i pęcherza: pokazuje kamienie, poszerzenie układu odprowadzającego mocz i zmiany w nerkach.
  • Tomografia bez kontrastu: najdokładniej wykrywa kamienie, zlecana przy kolce i przed zabiegiem.

Przy łagodnych, nawracających dolegliwościach bez gorączki możesz złożyć w receptopunkt wniosek o e-skierowanie na USG nerek i pęcherza albo na badania laboratoryjne. Opłata za skierowanie to 69,00 zł, a cena badań zależy od pracowni i laboratorium. Lekarz ocenia wniosek i może odmówić, jeśli uzna, że potrzebujesz pilnej wizyty.

Objawy alarmowe

Pilnej pomocy wymaga ból nerek, któremu towarzyszy gorączka, brak oddawania moczu albo objawy ogólne. W takich sytuacjach jedź na SOR lub dzwoń na 112, a nie czekaj na planowe badania.

  • gorączka i dreszcze z bólem w okolicy lędźwiowej;
  • kolka z gorączką albo kolka, która nie słabnie mimo leków zaleconych przez lekarza;
  • brak oddawania moczu przez wiele godzin;
  • wymioty, które nie pozwalają pić;
  • krew w moczu po urazie okolicy lędźwiowej;
  • ból nerki u osoby z jedną nerką lub po przeszczepie;
  • ból nerki w ciąży;
  • splątanie, osłabienie, spadek ciśnienia przy gorączce.

Przy nowym, silnym bólu w okolicy lędźwiowej teleporada nie zastąpi badania. Gdy ból jest łagodny i nawraca, zaplanuj badania i omów wyniki z lekarzem.

Załatw to od razu

Skierowanie na badanie · 69,00 zł

Złóż wniosek o skierowanie

Częste pytania

Jak odróżnić ból nerek od kręgosłupa?

Ból kręgosłupa zwykle zmienia się przy ruchu, schylaniu i zmianie pozycji, a ból nerki nie. Ból nerki leży wyżej, tuż pod żebrami, i często łączy się z gorączką, pieczeniem przy oddawaniu moczu albo krwią w moczu. Pewność daje badanie moczu, USG i ocena lekarza.

Jakie badania przy bólu nerek?

Najczęściej badanie ogólne moczu, posiew moczu przy podejrzeniu zakażenia, kreatynina z eGFR, morfologia i CRP oraz USG nerek i pęcherza. Przy kolce lekarz może zlecić tomografię bez kontrastu. Zakres badań zależy od objawów.

Kiedy ból nerek wymaga pilnej pomocy?

Gdy towarzyszy mu gorączka i dreszcze, gdy kolka nie słabnie albo łączy się z gorączką, gdy nie oddajesz moczu przez wiele godzin lub wymiotujesz tak, że nie możesz pić. Pilnie trzeba też działać przy bólu nerki w ciąży i u osoby z jedną nerką. Wtedy jedź na SOR lub dzwoń na 112.

Skierowanie na badanie 69,00 zł
Zamów